สิวใต้จมูกเกิดจากอะไร งานวิจัยสิวรอบปากและคางเคยนับจุดนี้ไหม

องค์ประกอบของหลักฐาน: แหล่งอ้างอิง 6 รายการงานวิจัยขนาดเล็กหรือการศึกษาเชิงสังเกต 4สมาคมแพทย์และหน่วยงานรัฐ 2ตรวจทาน ตรวจทานครั้งถัดไป ดูแหล่งอ้างอิงเกณฑ์หลักฐาน

งานวิจัยสิวบริเวณใบหน้าส่วนล่างแบ่งใบหน้าเป็นโซนกว้าง เช่น ยูโซนหรือแนวกราม และไม่ได้นับบริเวณใต้จมูกแยกออกมา จึงยังไม่มีข้อยืนยันว่าทำไมสิวถึงขึ้นเฉพาะตรงนั้น

ใบหน้าส่วนล่างของผู้หญิงวัย 20 กว่าในแสงธรรมชาติจากหน้าต่าง มีตุ่มแดงเล็ก ๆ หนึ่งเม็ดที่ร่องใต้จมูก
ในบทความนี้5 หัวข้อ
  1. สิวใต้จมูก เคยมีงานวิจัยนับแยกไว้ไหม
  2. งานวิจัยในผู้หญิงวัยผู้ใหญ่ แบ่งใบหน้าอย่างไร
  3. สิวขึ้นแต่ใต้จมูก งานวิจัยตอบได้แค่ไหน
  4. ตารางระดับหลักฐาน: งานวิจัยสิวใบหน้าส่วนล่างบอกอะไรเรื่องบริเวณใต้จมูก
  5. สิวใต้จมูกแบบไหนที่ควรให้แพทย์ผิวหนังตรวจ
หัวข้อ สิ่งที่รู้ตอนนี้ แหล่งข้อมูล
ความมันกับตำแหน่งสิว เมื่อวัดความมันด้วยเครื่อง Sebumeter ในผู้ที่เป็นสิว 914 คน ปริมาณความมันสัมพันธ์อย่างชัดเจนเป็นพิเศษกับจำนวนสิวอักเสบ และจำนวนสิวในยูโซน (แก้มถึงคาง) 2013 PMID 22176122 · B
การแบ่งตำแหน่งสิวในผู้หญิงวัยผู้ใหญ่ งานวิจัยผู้หญิงอายุ 25 ปีขึ้นไปที่เป็นสิว 374 คน บันทึกตำแหน่งเป็นแก้ม หน้าผาก แนวกราม และขมับ และมี 11.2% ที่เป็นสิวเฉพาะแนวกราม 2015 PMID 25296739 · B
ผิวรอบปากที่ถูกวัด ในผู้หญิงญี่ปุ่นสุขภาพดี 20 คนที่วัดในฤดูหนาว การทำงานของเกราะป้องกันผิวที่ร่องแก้มและคางต่ำกว่าที่แก้ม งานนี้ไม่ใช่งานวิจัยเรื่องสิว 2004 PMID 18494917 · B
สิ่งที่ทำให้สิวแย่ลง การบีบ การจับ และการกดทับ ไม่ได้ถูกระบุว่าเป็นสาเหตุโดยตรง แต่ทำให้สิวที่มีอยู่แย่ลงได้ NIAMS, Overview of Acne · หน่วยงาน
ผื่นที่ดูคล้ายสิว ตุ่มเล็ก ๆ ที่ขึ้นเป็นกลุ่มรอบปากหรือรอบจมูก ร่วมกับแสบร้อนหรือคัน อาจเป็นภาวะผิวอื่น จึงแนะนำให้แพทย์ผิวหนังวินิจฉัย AAD, Is that stubborn acne really acne? · หน่วยงาน

สิวใต้จมูก เคยมีงานวิจัยนับแยกไว้ไหม

ในงานวิจัยเรื่องตำแหน่งบนใบหน้า 4 ชิ้นที่บทความนี้ดู ไม่มีชิ้นใดนับร่องใต้จมูก (ร่องระหว่างจมูกกับริมฝีปากบน) เป็นบริเวณของตัวเองแล้วรายงานผลแยกไว้ งานวิจัยเหล่านี้แบ่งใบหน้าเป็นโซนที่กว้างกว่า เช่น ยูโซน ทีโซน แนวกราม และร่องแก้ม (เส้นที่ลากจากข้างจมูกลงไปถึงมุมปาก) บริเวณใต้จมูกจึงถูกรวมอยู่ในโซนใดโซนหนึ่ง หรือไม่อยู่ในรายการจุดที่วัดเลย

ข้อมูลชุดที่ใหญ่ที่สุดมาจากงานวิจัยเชิงสังเกตที่วัดความมันของผู้ที่เป็นสิว 914 คนด้วยเครื่องที่เรียกว่า Sebumeter ปริมาณความมันขึ้นลงไปในทางเดียวกับจำนวนสิวทั้งหมด และความสัมพันธ์นี้เห็นชัดกว่าในยูโซนสำหรับกลุ่มที่อายุน้อย และในทีโซนสำหรับกลุ่มที่อายุมากกว่า แต่บทคัดย่อที่เราตรวจไม่ได้บอกว่าบริเวณใต้จมูกถูกนับรวมในยูโซนหรือนับแยก

บริเวณหนวดใต้จมูกของผู้ชายวัย 20 กว่าในแสงแดดยามเช้า มีตุ่มเล็ก ๆ หนึ่งเม็ด
งานวิจัยที่บทความนี้ดูไม่ได้นับบริเวณระหว่างจมูกกับริมฝีปากบนแยกออกมา

งานวิจัยในผู้หญิงวัยผู้ใหญ่ แบ่งใบหน้าอย่างไร

งานวิจัยหลายศูนย์ที่สถาบันจากหลายประเทศทำร่วมกัน บันทึกสิวของผู้หญิงวัยผู้ใหญ่ 374 คนโดยแบ่งใบหน้าเป็นแก้ม หน้าผาก แนวกราม และขมับ และในบทคัดย่อที่เราตรวจไม่มีหมวดบริเวณใต้จมูก มี 89.8% ที่เป็นสิวหลายบริเวณของใบหน้าพร้อมกัน และ 11.2% ที่เป็นเฉพาะแนวกราม อย่างไรก็ตาม ผู้เข้าร่วมจำนวนมากกำลังอยู่ในความดูแลของแพทย์อยู่แล้ว จึงยากจะอ่านตัวเลขนี้ว่าเป็นตำแหน่งที่สิวเริ่มขึ้นครั้งแรก

งานวิจัยจากศูนย์เดียวที่ดูผู้ที่เป็นสิว 67 คนเทียบกับกลุ่มควบคุมที่ไม่เป็นสิว 50 คน ก็แบ่งใบหน้าเพียง 2 โซน คือทีโซนและยูโซน และมีเพียงกลุ่มที่สิวขึ้นในยูโซนเป็นหลักเท่านั้นที่มีความมันมากกว่ากลุ่มควบคุม

มือของผู้หญิงวัย 20 กว่าวางกระดาษพิมพ์ตารางที่เบลออยู่หลายแผ่นเรียงกันบนโต๊ะในห้องสมุด
เวลาอ่านงานวิจัยเรื่องตำแหน่งสิว ให้ดูก่อนว่าแบ่งใบหน้าออกเป็นกี่ช่อง

สิวขึ้นแต่ใต้จมูก งานวิจัยตอบได้แค่ไหน

จากข้อมูลที่ดูมาจนถึงตอนนี้ ข้อสังเกตว่าสิว “ขึ้นแต่ใต้จมูก” ยังสนับสนุนไม่ได้และหักล้างก็ไม่ได้ งานวิจัยปี 2004 ที่มีคำว่า “perioral” (รอบปาก) ในชื่อ วัดการทำงานของผิวในผู้หญิงญี่ปุ่นสุขภาพดี ไม่ได้วัดเรื่องสิว และจุดที่วัดมี 5 จุด คือหน้าผาก แก้ม จมูก ร่องแก้ม และคาง แก้มเป็นจุดที่การทำงานของเกราะป้องกันผิวดีกว่าทุกจุด ส่วนที่ร่องแก้มและคางต่ำกว่า แต่บริเวณใต้จมูกไม่อยู่ในรายการ การโยงผลนี้ไปเป็น “ผิวใต้จมูกอ่อนแอ สิวจึงขึ้นตรงนั้น” จึงเกินกว่าที่งานวิจัยบอกไว้

สิ่งที่หน่วยงานด้านสุขภาพชี้ คือพฤติกรรมมากกว่าตำแหน่ง ตามคำอธิบายของสถาบันโรคข้ออักเสบ กล้ามเนื้อ กระดูก และผิวหนังแห่งชาติของสหรัฐอเมริกา (NIAMS) สิวเกิดเมื่อรูขุมขนอุดตันด้วยไขมันและเซลล์ผิวที่ตายแล้ว ส่วนการบีบ การจับ และการกดทับ จัดอยู่ในกลุ่มสิ่งที่ทำให้สิวแย่ลง มากกว่าจะเป็นต้นเหตุ การเผลอจับผิวใต้จมูกหรือลองกดตุ่มที่เพิ่งขึ้นก็เป็นพฤติกรรมแบบนั้น วิธีแยกดูสิ่งที่สัมผัสบริเวณปาก เช่น ผลิตภัณฑ์ทาปากและการกำจัดขน อยู่ในบทความ สิวรอบปาก ส่วนปัจจัยที่ควรดูในแต่ละบริเวณของใบหน้า อยู่ในบทความ ตำแหน่งสิวบนใบหน้า

เด็กนักเรียนชายวัยรุ่นในชุดนักเรียน มองจากด้านข้าง นั่งที่โต๊ะในห้องและส่องผิวเหนือริมฝีปากบนด้วยกระจกมือบานเล็ก
แม้เป็นจุดที่งานวิจัยยังตอบไม่ได้ หน่วยงานด้านสุขภาพก็ระบุว่าการจับและการกดทำให้สิวแย่ลง

ตารางระดับหลักฐาน: งานวิจัยสิวใบหน้าส่วนล่างบอกอะไรเรื่องบริเวณใต้จมูก

ถ้าลองเติม 5 ช่องด้านล่างให้กับงานวิจัยที่มักถูกยกมาเป็น “สาเหตุของสิวใต้จมูก” จะเห็นว่างานเหล่านี้พูดถึงผิวใต้จมูกได้มากน้อยแค่ไหน

งานวิจัย ผู้เข้าร่วมและรูปแบบ วัดบริเวณใต้จมูกแยกไหม สิ่งที่บอกได้ สิ่งที่บอกไม่ได้
2013 ความมันกับการกระจายของสิว (PMID 22176122) ผู้ที่เป็นสิว 914 คน · สังเกตแบบภาคตัดขวาง ยืนยันไม่ได้ — รวมเป็นยูโซน (แก้มถึงคาง) และทีโซน ความมันสัมพันธ์เป็นพิเศษกับจำนวนสิวอักเสบและสิวในยูโซน บริเวณใต้จมูกอยู่ในยูโซนหรือไม่ และความมันเป็นสาเหตุหรือไม่
2015 งานวิจัยนานาชาติในผู้หญิงวัยผู้ใหญ่ (PMID 25296739) ผู้หญิงอายุ 25 ปีขึ้นไปที่เป็นสิว 374 คน · สังเกตแบบหลายศูนย์ ไม่ — แก้ม หน้าผาก แนวกราม ขมับ เป็นหลายบริเวณพร้อมกัน 89.8% เฉพาะแนวกราม 11.2% สัดส่วนที่เป็นเฉพาะใต้จมูก และตำแหน่งแรกเริ่มก่อนไปพบแพทย์
2019 ความต่างของการหลั่งความมัน (PMID 33911621) ผู้ป่วย 67 คน กลุ่มควบคุม 50 คน · ศูนย์เดียว ย้อนหลัง ยืนยันไม่ได้ — 2 โซน คือทีโซนและยูโซน เฉพาะกลุ่มที่เป็นในยูโซนเป็นหลักที่มีความมันมากกว่า บริเวณใต้จมูกถูกจัดอยู่ในโซนไหน
2004 การทำงานของผิวแยกตามบริเวณใบหน้า (PMID 18494917) ผู้หญิงญี่ปุ่นสุขภาพดี 20 คนและ 303 คน · วัดในฤดูหนาว ไม่ — จุดที่ใกล้ที่สุดคือร่องแก้มและคาง การทำงานของเกราะป้องกันผิวที่ร่องแก้มและคางต่ำกว่าที่แก้ม ความเกี่ยวข้องกับสิว ผู้ชาย และฤดูอื่น

ไม่มีแถวใดใน 4 แถวที่ตอบว่า “ใช่” ในช่อง “วัดบริเวณใต้จมูกแยกไหม” คำอธิบายแบบประโยคเดียว เช่น “เพราะความมัน” หรือ “เพราะผิวตรงนั้นอ่อนแอ” จึงเกินขอบเขตของตารางนี้ และการบอกว่ายังไม่มีข้อยืนยันถึงสาเหตุจะตรงกับหลักฐานมากกว่า

สิวใต้จมูกแบบไหนที่ควรให้แพทย์ผิวหนังตรวจ

  • เมื่อตุ่มเล็ก ๆ ขึ้นเป็นกลุ่มรอบปากหรือรอบจมูก ร่วมกับแสบร้อนหรือคัน สมาคมแพทย์ผิวหนังแห่งสหรัฐอเมริกา (AAD) ระบุว่าผื่นลักษณะนี้อาจไม่ใช่สิว และถ้าปล่อยไว้อาจอยู่ได้นานเป็นเดือนจนถึงหลายปี จึงควรไปให้แพทย์ผิวหนังวินิจฉัย
  • เมื่อสิวขึ้นซ้ำที่เดิมมาหลายเดือน และแยกเองไม่ได้ว่าใช่สิวหรือไม่ บทความ สิวที่ปาก มีข้อสังเกตสำหรับแยกตุ่มเหนือริมฝีปากออกจากตุ่มน้ำใส แต่การตัดสินโดยแพทย์ผิวหนังจะแม่นยำกว่า
  • เมื่อหลังจากบีบหรือจับแล้วรอยแดงกว้างขึ้น หรือมีตุ่มบวมที่เจ็บต่อเนื่อง ให้หยุดจัดการเองที่บ้านและไปพบแพทย์

คำถามที่พบบ่อย

สิวใต้จมูกเกิดจากอะไร ทำไมขึ้นที่เดิมอยู่เรื่อย ๆ

บทความนี้ไม่พบงานวิจัยที่นับบริเวณใต้จมูกแยกออกมาแล้วอธิบายสาเหตุ งานวิจัยในผู้ที่เป็นสิว 914 คนรายงานว่าปริมาณความมันสัมพันธ์กับจำนวนสิวบริเวณแก้มถึงคาง แต่ไม่ได้แยกบริเวณใต้จมูกออกมา หากสิวขึ้นซ้ำที่เดิมทั้งที่เม็ดเก่ายังไม่หาย ให้เริ่มจากลดการจับหรือกดบริเวณนั้น และถ้ายังแยกไม่ออกว่าใช่สิวหรือไม่ ควรให้แพทย์ผิวหนังตรวจ

ทำไมสิวเหมือนลามจากใต้จมูกไปถึงคาง

ข้อมูลในบทความนี้ไม่มีงานวิจัยที่ติดตามว่าสิวย้ายจากจุดหนึ่งไปอีกจุดหนึ่ง ในงานวิจัยผู้หญิงอายุ 25 ปีขึ้นไปที่เป็นสิว 374 คน มี 89.8% ที่เป็นสิวหลายบริเวณของใบหน้าพร้อมกัน แต่ถ้าตุ่มเล็ก ๆ ขึ้นเป็นกลุ่มรอบปากหรือรอบจมูก ร่วมกับแสบร้อนหรือคัน สมาคมแพทย์ผิวหนังแห่งสหรัฐอเมริกา (AAD) ระบุว่าอาจเป็นภาวะอื่นที่ไม่ใช่สิว จึงควรไปให้แพทย์ผิวหนังวินิจฉัย

ทำไมสิวขึ้นใต้จมูกที่เดิมมาตั้งแต่วัยรุ่น

บทความนี้ไม่พบงานวิจัยที่ดูเฉพาะบริเวณนี้ซึ่งจะอธิบายได้ว่าทำไมสิวขึ้นที่เดิมมาหลายปี ในงานวิจัย 914 คน ความสัมพันธ์ระหว่างปริมาณความมันกับจำนวนสิวเห็นชัดในยูโซน (แก้มถึงคาง) ของกลุ่มที่อายุน้อย แต่ยืนยันไม่ได้ว่าโซนนั้นรวมบริเวณใต้จมูกไว้หรือไม่ หากขึ้นซ้ำที่เดิมมานานจนกังวลใจ ลองปรึกษาแพทย์ผิวหนัง

ตุ่มขาวเล็ก ๆ เหนือริมฝีปาก เป็นสิวหรือเปล่า

NIAMS อธิบายว่าสิวหัวขาว ซึ่งเกิดเมื่อรูขุมขนอุดตันด้วยไขมันและเซลล์ผิวที่ตายแล้ว เป็นสิวประเภทหนึ่ง แต่บทความนี้บอกไม่ได้ว่าตุ่มที่คุณเห็นคืออะไร NIAMS จัดการบีบและการจับเป็นสิ่งที่ทำให้สิวแย่ลง จึงไม่ควรไปแตะ หากตุ่มยังอยู่เหมือนเดิมเป็นเดือนหรือมีจำนวนมากขึ้น ควรให้แพทย์ผิวหนังตรวจ

สิวใต้จมูก เจ็บและแสบร้อน เป็นเพราะอะไร

ตามคำอธิบายของ NIAMS เมื่อแบคทีเรียที่อยู่บนผิวตามปกติเพิ่มจำนวนในรูขุมขนที่อุดตันด้วยไขมันและเซลล์ผิวที่ตายแล้ว บริเวณนั้นอาจบวม แดง อุ่น และเจ็บได้ แต่ถ้าตุ่มเล็ก ๆ ขึ้นเป็นกลุ่มรอบปากหรือรอบจมูกและแสบร้อนหรือคัน AAD มองว่าอาจเป็นภาวะที่ต้องแยกให้ออกจากสิว กรณีนี้ควรให้แพทย์ผิวหนังวินิจฉัยก่อน แทนที่จะพยายามแยกเอง

แหล่งอ้างอิง

  1. Facial sebum affects the development of acne, especially the distribution of inflammatory acne (2013, PMID 22176122)B
  2. Large-scale international study enhances understanding of an emerging acne population: adult females (2015, PMID 25296739)B
  3. The Difference in Sebum Secretion Affecting Development of Acne (2019, PMID 33911621)B
  4. Distinct locational differences observable in biophysical functions of the facial skin: with special emphasis on the poor functional properties of the stratum corneum of the perioral region (2004, PMID 18494917)B
  5. NIAMS — Overview of Acneหน่วยงาน
  6. AAD — Is that stubborn acne really acne?หน่วยงาน

เราไม่ใช้วิดีโอ YouTube หรือโพสต์ในชุมชนออนไลน์เป็นหลักฐานยืนยันข้อเท็จจริง นโยบายบรรณาธิการ

ข้อมูลผลิตภัณฑ์ที่เกี่ยวข้องกับบทความนี้

ข้อมูลผลิตภัณฑ์จากผู้ดำเนินการเว็บไซต์ (KW Cosmetic · แบรนด์ SKIN9HARI)

Revive Therapy N.F Toner

เมื่อเทียบกับตารางระดับหลักฐานในบทความนี้ ผลิตภัณฑ์นี้ไม่มีข้อมูลการทดสอบที่เจาะจงบริเวณใต้จมูกหรือรอบปาก สิ่งที่เปิดเผยไว้คือค่า pH 5.5–6.5 แบบกรดอ่อน ขนาด 150 มล. และเงื่อนไขของการประเมินโอกาสก่อให้เกิดคอมีโดน (comedogenicity test) กับผลิตภัณฑ์สำเร็จรูป ซึ่งแปะแผ่นทดสอบแบบปิดที่หลังส่วนบน 12 ครั้งในเวลา 4 สัปดาห์ โทนเนอร์นี้ใช้หลังล้างหน้าและก่อนมอยส์เจอไรเซอร์ จึงสัมผัสผิวรอบปากทุกวัน งานวิจัยใบหน้าส่วนล่างที่บทความนี้ดูไม่ได้ทดสอบผลิตภัณฑ์นี้ จึงไม่ใช่หลักฐานของผลิตภัณฑ์นี้

  • โทนเนอร์ชนิดกรดอ่อน (pH 5.5–6.5) ขนาด 150 มล.
  • มีไนอาซินาไมด์ 2.0% และเบต้ากลูแคน 1.0%
  • ทดสอบการระคายเคืองต่อผิวด้วยวิธีแปะแผ่นทดสอบ (patch test) แล้ว (ผลอาจแตกต่างกันในแต่ละบุคคล)
  • มีเอทานอลและส่วนผสมที่ให้กลิ่น (น้ำมันเปลือกส้ม น้ำมันลาเวนเดอร์) โปรดดูรายการส่วนผสมทั้งหมด

รายละเอียดผลิตภัณฑ์

ประเภทและขนาด
โทนเนอร์ชนิดกรดอ่อน (pH 5.5–6.5) ขนาด 150 มล.
ขั้นตอนการใช้
หลังล้างหน้า ก่อนผลิตภัณฑ์ให้ความชุ่มชื้น
วิธีใช้
หลังล้างหน้า เทผลิตภัณฑ์ในปริมาณที่เหมาะสมลงบนฝ่ามือหรือสำลี เกลี่ยเบา ๆ ตามแนวผิว หรือใช้ฝ่ามือกดเบา ๆ ให้ซึมเข้าสู่ผิว จากนั้นเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ให้ความชุ่มชื้นที่จำเป็นต่อตามสภาพผิว
ข้อควรทราบก่อนใช้
มีเอทานอล 3.0% น้ำหอม และกรดซาลิไซลิก เมื่อใช้ร่วมกับผลิตภัณฑ์อื่นที่มีส่วนผสมของกรด ควรสังเกตปฏิกิริยาของผิวและปรับความถี่ในการใช้ และหลีกเลี่ยงบริเวณรอบดวงตาและบริเวณที่มีแผล หากมีความผิดปกติ เช่น จุดแดง บวม หรือคัน ให้หยุดใช้และปรึกษาแพทย์ผิวหนัง

อ้างอิงจากหน้ารายละเอียดผลิตภัณฑ์ (ภาษาเกาหลี) ตรวจสอบเมื่อ 1 ตุลาคม 2569

ดูที่เว็บไซต์ทางการ (ภาษาเกาหลี)

ผลิตภัณฑ์นี้จำหน่ายผ่านร้านค้าออนไลน์ทางการในเกาหลี และไม่มีจำหน่ายในประเทศไทย

เครื่องสำอางไม่ใช่ยา และไม่ได้มีไว้เพื่อวินิจฉัย รักษา หรือป้องกันโรคใด ๆ ผลการทดสอบใช้ได้เฉพาะภายใต้เงื่อนไขที่ระบุเท่านั้น